Casanova's gevangenis in Venetië

Het korte antwoord: de Piombi

Het populaire beeld van Casanova achter de Brug der Zuchten klopt niet helemaal. Hij werd op 26 juli 1755 gearresteerd en opgesloten onder de Loden, de Piombi, een reeks cellen op de zolder van de oostvleugel van het Dogepaleis. De Nieuwe Gevangenissen, het gebouw waar de brug naartoe leidt, vormden een afzonderlijke en nieuwere gevangenis. Het ticket voor het opera-concert draagt Casanova's naam omdat beide gevangenissen een verhaal delen, maar de ruimte waar het concert plaatsvindt was niet zijn cel. Door de twee gescheiden te houden, wordt de rest van de geschiedenis makkelijker te volgen, en het verklaart waarom deze gids ze na elkaar behandelt.

Wat de Piombi waren

De Piombi danken hun naam aan de loden platen die het dak van het paleis bedekten, direct boven de cellen. De platen lieten in de winter de kou door en geleidden in de zomer de hitte, waardoor de cellen erbarmelijk waren. Een resolutie van de Raad van Tien, gedateerd 15 maart 1591, toont aan dat de cellen in de late 16e eeuw werden gepland, omdat de oudere cellen te streng werden geacht. Gevangenen mochten meubels, beddengoed en eten laten brengen, plus een kleine toelage, dus de Piombi waren niet de slechtste plek waar de Republiek een gevangene kon onderbrengen. Ze waren voorbehouden aan gevangenen van hogere stand en aan bepaalde vergrijpen, waaronder politieke gevangenen en libertijnse priesters.

Arrestatie en vonnis

Casanova, toen 30, werd op 26 juli 1755 gearresteerd wegens beledigingen aan religie en goede zeden, en opgesloten onder de Loden. Het register van het tribunaal vermeldt de aanklacht als publieke wandaden tegen de heilige religie. Op 12 september werd hij, zonder proces en zonder dat hem de redenen werden meegedeeld, veroordeeld tot vijf jaar gevangenisstraf. Hij beschrijft de cel als donker en heet en schrijft dat hij leed onder vlooien. Na vijf maanden bezorgde een persoonlijk beroep van een beschermheer hem warmer beddengoed en een maandelijkse toelage voor boeken en beter eten. De details over de cel komen uit zijn eigen latere verslag.

De ontsnapping

Casanova vond een ijzeren staaf tijdens een wandeling in de zolder, smokkelde die zijn cel binnen en sleep hem tot een punt. Overgebracht naar een andere cel, gaf hij de punt door aan pater Balbi, een gevangene in de cel ernaast, die door zijn eigen plafond brak, eroverheen klom en ook Casanova's plafond opende. De twee wrikten in dichte mist de loden dakplaten los, vonden een ladder, lieten zich met een touw van beddengoed in een kamer zakken en liepen 's ochtends het paleis uit. Wikipedia's artikel over de Piombi dateert de ontsnapping op 1 november 1756, en het verslag laat Casanova op 5 januari 1757 in Parijs aankomen.

Daarna: Venetië wilde het verhaal

Casanova bereikte Parijs en dertig jaar later, in 1787, schreef hij Story of My Flight, dat populair bleek en in vele talen werd herdrukt. Hij vertelde het verhaal opnieuw in zijn memoires. Toen hij uiteindelijk toestemming kreeg om naar Venetië terug te keren, was hij aanvankelijk een beroemdheid, en zelfs de Staatsinquisiteurs wilden horen hoe hij uit hun gevangenis was ontsnapt. De ontsnapping maakte al deel uit van de stadslegendes, en dat is nog steeds zo. Daarom draagt een concertzaal in de Nieuwe Gevangenissen zijn naam op een ticket, hoewel zijn eigen cel elders was. Het is een verhaal dat voortleeft omdat hij degene was die het vertelde. De twaalf delen van de memoires beslaan meer dan 3.500 pagina's in de onverkorte Engelse vertaling.

De Pozzi en de oudere gevangenissen

De Piombi waren niet de enige gevangenis in het paleis. De cellen op de begane grond, de Pozzi genaamd, wat 'de putten' betekent, waren donker, vochtig en geïsoleerd, en in de loop van de 13e en 14e eeuw kwamen er meer cellen bij. De Piombi werden vanaf 1591 toegevoegd voor gevangenen van hogere status. Een diensttrap verbindt de Pozzi op de begane grond met de Piombi onder het dak, zoals de pagina van het museum over de gevangenissen beschrijft. Het doel van de Nieuwe Gevangenissen was om de meeste gevangenen uit dit overvolle doolhof te verplaatsen naar een speciaal daarvoor gebouwd gebouw, het gebouw dat u nu via de brug bereikt.

Waarom de Nieuwe Gevangenissen werden gebouwd

In het midden van de 16e eeuw besloot de Republiek een nieuwe gevangenis te bouwen aan de overkant van het Rio di Palazzo, om gevangenen en de kamers van de magistraten bekend als de Notte al Criminal te huisvesten. Het doel was grotere, lichtere en luchtigere cellen dan het paleis kon bieden. Het museum meldt dat sommige delen die doelstelling niet haalden, vooral gangen met muren aan alle zijden en cellen die op de binnenplaats uitkeken. Elke cel was bekleed met overlappende larikshouten planken. Het museum voegt eraan toe dat de Nieuwe Gevangenissen mogelijk een van Europa's eerste speciaal gebouwde staatsgevangenissen waren, wat het gebouw belangrijker maakt dan zijn eenvoudige muren doen vermoeden.

De Bridge of Sighs

De Bridge of Sighs is aan alle zijden omsloten en overdekt, gebouwd van wit Istrisch kalksteen, en bevat twee afzonderlijke gangen naast elkaar. Het museum dateert de brug op 1614 en Wikipedia op kort na 1600, dus vroeg in de 17e eeuw klopt volgens beide. De brug verbond de rechtszalen van het paleis met de cellen, en de twee doorgangen zorgden ervoor dat een veroordeelde gevangene niet degenen tegenkwam die nog op hun vonnis wachtten. De naam is later. Die dateert uit de Romantiek, en de Engelse vorm wordt toegeschreven aan Lord Byron. De zuchten van gevangenen die een glimp van de lagune opvingen, zijn een 19e-eeuws idee, geen overlevering uit de tijd van de Republiek. Het museum merkt op dat bezoekers vandaag de gang gebruiken die ooit naar de kamers van twee magistraturen leidde.

Casanova en muziek

Casanova staat bekend als verleider, maar hij was ook musicus. Nadat hij de rechten en de kerk vaarwel had gezegd, werkte hij als violist aan het San Samuele Theatre, een baan die hij omschreef als nederig werk in een sublieme kunst. Zo maakte hij deel uit van dezelfde theaterwereld die Venetië in 1637 zijn publieke opera gaf en in 1792 La Fenice. Dat maakt het concert in het Prisons Palace een logische combinatie: een uur aria's in een gebouw dat verbonden is met een man die in de theaters van Venetië zijn brood verdiende voordat hij gevangene werd. De gids over opera in Venetië volgt die theatergeschiedenis. Hij schreef ook voor het toneel: zijn toneelstuk La Moluccheide, dat nu verloren is gegaan, werd in het begin van de jaren 1750 opgevoerd in het Royal Theatre in Dresden.

Lees verder: Opera in Venetië sinds 1637

Voor wie dit niet is bedoeld

Niemand mag zekerheid verwachten over elk detail. De bronnen verschillen van mening over het aantal cellen in de Piombi en over de data voor de New Prisons en de brug. Casanova's eigen memoires zijn de belangrijkste bron voor de ontsnapping, en Wikipedia merkt op dat veel details daarin overdreven zijn, hoewel veel ervan wordt bevestigd door andere geschriften uit zijn tijd. Deze gids geeft de feiten waarover de bronnen het eens zijn. Het is ook geen reisgids: er wordt niet beschreven wat een bezoeker in het museum ziet, dat zijn eigen route en tickets heeft, en er wordt niet beloofd dat een bepaalde cel te zien is.

De plek zelf zien

Het Prisons Palace kijkt uit op de Riva degli Schiavoni, met een zuidgevel die architect Antonio da Ponte behandelde als de enige rijk versierde muur van een verder kale building. Vanaf de straat ziet u de getraliede vensters en de brug in haar omgeving. Het operaconcert is een manier om binnen te komen, met een pianist en zangers in een zaal in hetzelfde gebouw. De bezoekersroute van het museum is een andere, en die steekt de brug over vanuit het paleis zelf. Beide staan los van de Piombi, die op de zolder van het paleis liggen. De eigen beschrijving van het museum over de gevangenissen zegt dat het bezoek begint met een kleine neergaande trap naar een van de twee doorgangen van de brug, en dat in één cel de emmers met deksel te zien zijn die voor het afval van gevangenen werden gebruikt.